Bor, periyodik cetvelde B sembolü ile gösterilen, atom numarası 5 ve yoğunluğu 2,84 gr/cm3 olan, Metal ve Ametal arası yarı iletken özelliğe sahip bir elementtir. Doğada genellikle başka elementlerle bileşik halinde bulunur.

Bor, cevherden mücevhere olan yolculuğunda pek çok işleme tabi tutulur. Bor cevheri rafine edildiğinde Borik Asit’e dönüşür. Borik asit ve Karbon’un yüksek sıcaklıkta reaksiyona sokulması ile de Bor Karbür oluşur. Bor ihtiva eden bileşiklerin çeşitli reaksiyonlara tabi tutulmasıyla da Nano Bor elde edililir.

Nano Bor nükleer santrallerde, acil durumda sistem durdurulduğunda, reaksiyonu hızlıca dondurması için kullanılıyor. Bunun yanı sıra süper iletken malzemeler, kompozitler, özel betonlar gibi alanlarda Nano Bor kullanımı yayılırken pek çok alanda Nano Bor kullanılarak bilimsel çalışmalar yapılmakta. Yapılan bilimsel çalışmalar doğrultusunda Nano Bor’un gelecekte daha fazla kullanım alanına sahip olması öngörülüyor.

Ton başına Bor’un satış fiyatı 100 $ iken, Nano Bor’un fiyatı 1.000.000 $ - 1.500.000 $ arası olarak gözleniyor. Nano Bor, çok yoğun kullanılan bir malzeme olmasa da, ileride daha fazla kullanımı söz konusu olduğu zaman Türkiye için çok stratejik bir malzeme olması şüphesiz. Çünkü dünya bor rezervlerinin %73’ü ülkemizde mevcut. Nano Bor’un üretimi, ülkemizde henüz başlamasa da yakın zaman önce Bor Karbür’ün üretimi başladı. Bunun yanına Nano Bor’un da eklenmesiyle Bor alanında işlenmiş malzeme üretiminde dünyadaki en önemli ülkelerin başında gelmiş olacağız.

Hem rezerv olarak hem de işlenmiş malzeme üretiminde üst seviyelerde olmanın daha da anlamlı olması için, işlenmiş Bor’un kullanım alanlarının arttırılmasına yönelik daha fazla bilimsel çalışmalar yapılmalı. Özellikle Nano Bor üzerinde çalışmaların yoğunlaşması ve desteklenmesi büyük önem arz ediyor.

İnş.Müh.Enes Burak Albayrak